Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

11.07.2015 12:50
Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'da Ramazan günlerinde zenginler, hiç tanımadıkları mıntıkalardaki bakkal, manav vb. dükkânlarına girer, onlardan Zimem defterini yani veresiye defterini çıkarmalarını isterdi. Baştan, sondan ve ortadan rastgele sayfaların yekununu yaptırıp, "Silin borçlarını… Allah kabul etsin" der, çeker giderlerdi. Borcu ödenen, borcunu ödeyenin kim olduğunu; borcu sildiren, kimi borçtan kurtardığını bilmezdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'da Ramazan'da halk, eşine-dostuna iftar vermeyi büyük bir ibadet kabul eder, misafir ağırlamak için çırpınılırdı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Ramazan boyunca iftar vakitlerinde kapılar açık tutulurdu. Böylece yolda kalan ve ihtiyacı olan herkes istediği eve girer iftar sofrasına dâhil olurdu...

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Bunun için tanıdık olmaya gerek yoktu ve iftar için gelenin kim olduğu da asla sorulmazdı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'da bayramların bilhassa çocuklar için ayrı bir yeri vardır. Bayramlıklarıyla sokakta gezen çocuklara "arife çiçeği" denilirdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'dan gelen 'Arife Çiçeği' kavramı; bayramdan birkaç gün önce yapılan alışverişin ardından çocukların sabırsızlanarak giysilerini bayramdan bir gün önce, yani Arife günü, giyerek dolaşması olarak tanımlanırdı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'da bayram, Sultanın bayram namazı için camiye gelişiyle başlardı. Namaz sonrasında saraya dönen padişah önce annesinin elini öpüp ardından diğer aile üyeleriyle bayramlaşırdı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Padişah, bayram tebriğinin ardından güzel işlemeli keselerle çocuklara para saçarak onları sevindirirdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Kadın merdivenden çıkarken erkek arkadan gelirdi ki hem vücudu ifşa olmasın hem de hanımı düşerse tutabilsin diye. Aynı sebeple merdivenden inerken yine erkek önden inerdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Kahvenin yanında su gelirdi. Şayet misafir toksa önce kahveyi alır, açsa suyu alırdı. Ona göre ya yemek sofrası hazırlanır ya da meyve ikram edilirdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Yolda küçük, büyüğünün önünden yürüyemezdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Kapıların üstünde iki tokmak olurdu; biri kalın biri ince. Gelen bayansa kapıyı ince tokmakla vururdu. Evin hanımı kapıyı ev haliyle bile açardı. Erkekse kalın tokmakla kapıyı vururdu. Evin hanımı kapıyı ya örtünüp açar ya da bi' mahremi (kocası, oğlu vs.) açardı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Pencerenin önünde sarı çiçek varsa 'Bu evde hasta var... Evin önünde hatta bu sokakta gürültü yapma' anlamına gelirdi. Pencerenin önünde kırmızı çiçek varsa 'Bu evde gelinlik çağına gelmiş, bekar kız var. Evin önünden geçerken konuşmalarına dikkat et ve küfür etme' anlamına geliyordu.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Kız istemeye geldiğinde damat adayının namaz kılıp kılmadığını anlamak için pantolonunun "diz izine" bakılırdı.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Osmanlı'da yüzyılın başında giyilen kavukların şekli ve cinsi herkesin sınıf ve mesleğine göre değişirdi. Kavuğun şekline bakarak o kimsenin mensup olduğu sınıf herkesçe tanınırdı. Böylece kavukların her biri bir sınıfın âdeta âlamet-i farikası haline geldiği için bir kimse bir başkasının giydiği şeyi giyemezdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Dersaadet'te mahalle kahvesi olarak bilinen, her mahallenin imam, muhtar ve ileri gelenlerine mahsus o zamana göre adeta bir kulüp niteliğinde olan bir kahvesi vardı. Mahalle kahveleri, günümüz kahvelerinden farklı olarak, ilmi, edebi konuşmaların, tarih sohbetlerinin yapıldığı ve hatta şiir ve manzumelerin okunduğu, hikâyelerin anlatıldığı, bilmeyenlerin, bilenlerden istifade ettiği yerlerdi.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

Pederşâhi aile stili. Yani, evin en yaşlısı evin reisi. Birçok aile, büyük konaklarda, konağın ayrı ayrı kısımlarında ama beraber yaşıyor. Aynı babanın birçok çocuğu. Ve yemek müşterek yeniyor.

Osmanlı'nın Unuttuğumuz Ramazan Adetleri

OSMANLI'NIN İSTANBUL'U / 120 yıl önce İstanbul'un nasıl göründüğünü merak ediyor musunuz? İşte 1890 ve 1900 yılları arasında çekilen muhteşem fotoğraflar...

Yorumlar
Yazılan yorumlar hiçbir şekilde Haberler.com’un görüş ve düşüncelerini yansıtmamaktadır. Yorumlar, yazan kişiyi bağlayıcı niteliktedir.
Bu içeriği neredepaylaşmak istiyorsunuz?
Şu an buradasınız: Türkiye'nin en kapsamlı haber portalı: Haberler.com
Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları haber kaynaklarına aittir, haberleri kopyalamayınız.

[Kullanım Şartları] - [Hata Bildir] 27 Mayıs 2020 Çarşamba 08:57:26